Thủy Liên
09:27' SA-26, 26/03/2020

Từ những kiến thức trong quá trình làm giảng viên, PGS. TS Mai Văn Thanh đã ấp ủ ý tưởng nghiên cứu, chế tạo sơn phản nhiệt mặt trời nhằm làm giảm lượng tổn hao xăng dầu khi vận chuyển, bảo quản mang lại giá trị kinh tế cao.

Năm 1989, ông Mai Văn Thanh được cử đi chuyên gia ở Algerie, giảng dạy môn công nghệ dầu mỏ tại khoa Công nghệ hóa học, trường ĐH Tổng hợp Bejaia. Trong quá trình giảng dạy, ông luôn trăn trở về việc ứng dụng những lý thuyết trong bài giảng vào thực tế Việt Nam. Ông đặc biệt quan tâm đến phần bảo quản xăng dầu. Sự bay hơi của xăng không những làm tổn thất kinh tế, ô nhiễm môi trường mà còn làm giảm chất lượng của xăng. Vì vậy, việc làm giảm tổn hao xăng do bay hơi được nhiều quốc gia quan tâm. Hướng chung là cải tiến cấu trúc của bồn bể, cách ly bồn bể với môi trường, dùng phao để giảm thể tích khoảng không, dùng sơn phản nhiệt,…

Trong các giải pháp đó thì việc sử dụng sơn phản nhiệt mặt trời có nhiều ưu việt hơn cả do tính đơn giản, chi phí thấp, có thể tiến hành bảo dưỡng khi bồn đang hoạt động mà hiệu quả hoàn toàn không thấp hơn các phương pháp khác. Việt Nam là đất nước có khí hậu nhiệt đới gió mùa ẩm, mùa hè có nơi nhiệt độ môi trường lên tới trên 40oC, trong khi xăng có nhiệt độ bắt đầu sôi thấp (40-41oC) nên lượng xăng bị tổn thất do bay hơi trong quá trình bảo quản, vận chuyển là rất lớn.

phat minh mang toi nhung gia tri tich cuc

PGS.TS Mai Văn Thanh cùng các cộng sự đã có phát minh trong việc giảm tổn hao xăng do bay hơi góp phần mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nền công nghiệp nước nhà.

Năm 1994, khi kết thúc nhiệm kỳ chuyên gia giáo dục tại Algerie, ông Mai Văn Thanh về nước tiếp tục làm việc tại Viện Kỹ thuật nhiệt đới, Trung tâm Khoa học tự nhiên và công nghệ quốc gia. Khi tìm hiểu tình hình thực tế, ông thấy rằng hầu hết các kho xăng dầu trong nước không dùng sơn phản nhiệt mặt trời mà dùng sơn nhũ nhôm để sơn mặt ngoài các bồn. Có một vài đơn vị dùng sơn phản nhiệt nhập từ Úc nhưng không chịu được khí hậu nhiệt đới ẩm nên sau thời gian ngắn sơn bị hóa phấn nặng. Ở thời điểm đó không có cơ sở nào trong nước sản xuất sơn phản nhiệt mặt trời.

Năm 1996, PGS Mai Văn Thanh chính thức đăng ký với Trung tâm Khoa học tự nhiên và công nghệ quốc gia đề tài “Nghiên cứu chế tạo và sử dụng hệ sơn phản nhiệt mặt trời”. Được Trung tâm phê duyệt, với thời gian thực hiện trong ba năm và mỗi năm đề tài được cấp kinh phí là 15 triệu đồng. Nhóm nghiên cứu gồm ông Mai Văn Thanh (Chủ nhiệm đề tài) và hai cán bộ cùng Phòng nghiên cứu khoa học Hóa cao phân tử, Viện Kỹ thuật nhiệt đới là KS Hoàng Ngọc Tảo và KS Trịnh Văn Thành. Qua sự giới thiệu của một số học trò cũ ở trường ĐH Bách khoa Hà Nội, PGS Mai Văn Thanh đến xí nghiệp Kho vận xăng dầu K130 ở Quảng Ninh thuộc Cty xăng dầu B12 khảo sát. Xí nghiệp đã cung cấp cho ông nhiều số liệu về tổn hao xăng dầu, nhiệt độ mái bồn, thân bồn trong một ngày. Thứ nhất, xăng dầu trong quá trình vận chuyển đã bị lẫn nước biển nên khi đưa về các bồn chứa, nước biển sẽ lắng ở dưới khiến đáy bồn dần bị ăn mòn, có bồn chứa đã bị thủng. Thứ hai, nhiệt độ bồn đựng xăng cao dẫn tới xăng bị bay hơi.

Sau tìm hiểu thực tế, nhóm nghiên cứu tiến hành tham khảo các tài liệu liên quan đến quá trình chế tạo sơn phản nhiệt, tìm nguyên liệu sao cho phù hợp với điều kiện khí hậu nhiệt đới ở Việt Nam. Tháng 2-1998, sau thời gian khảo sát, nghiên cứu làm việc miệt mài ở phòng thí nghiệm, nhóm thực hiện đề tài hoàn thành việc chế tạo sơn phản nhiệt mặt trời PNA96. Chế phẩm được sơn thử nghiệm sơn mặt ngoài các bồn chứa xăng tại Xí nghiệp Kho vận xăng dầu K130. So với bồn dùng sơn nhũ nhôm, bồn dùng sơn phản nhiệt mang lại hiệu quả rất tốt: giảm nhiệt độ mái từ 10-14oC, nhiệt độ khoảng không giảm từ 10-15,5oC, nhiệt độ trong lòng xăng giảm từ 5-9,7oC, nhiệt độ mặt thoáng 3.5-4.5oC, giảm được 2/3 lượng xăng tổn hao do bay hơi.

Căn cứ kết quả nghiệm thu trên thực tế đó, GĐ Trung tâm Khoa học tự nhiên và Công nghệ quốc gia đã ký quyết định cho phép phát triển đề tài “Nghiên cứu chế tạo và sử dụng hệ sơn phản nhiệt mặt trời” thành dự án “Hoàn thiện công nghệ sản xuất sơn dùng trong công nghiệp xăng dầu”. Trong khuôn khổ dự án, các ông mở xưởng, thuê công nhân sản xuất khoảng 30 tấn sơn để sử dụng ở một số cơ sở như: Xí nghiệp Xăng dầu B12, Cty Xăng dầu khu vực 3 (Hải Phòng), Cty Xăng dầu khu vực 5 (Đà Nẵng), Cty Xăng dầu Thừa thiên Huế, Cty vật tư Tổng hợp Quảng Bình, Kho 101 Bộ đội Biên phòng, Xí nghiệp Xăng dầu Cát Lái (TP HCM), Xí nghiệp xăng dầu Cái Mép, Kho xăng Cam Ranh...

Trong quá trình triển khai ứng dụng, nhóm nghiên cứu vẫn phải tiếp tục hoàn thiện một số hạn chế trong sản phẩm của mình, như vấn đề sơn thành phẩm sau một thời gian thì có hiện tượng các hạt bột màu liên kết lại với nhau, lắng xuống đáy thùng. Khi muốn sơn phải dùng xà beng cạy lên rồi khuấy đều. Ông Thanh hiểu rằng các hạt này có điện tích trái chiều nên hút nhau, trước sản xuất hộp nhỏ thì điện tích không đáng kể nay hộp to hơn nên mới bị kết dính thành mảng. Ông Tảo phụ trách việc tìm ra phương pháp làm mất điện tích của các hạt để loại bỏ tính kết dính. Sau 4 năm tiếp tục nghiên cứu các ông mới khắc phục được tình trạng này.

Năm 2001, nhóm nghiên cứu đề tài “Nghiên cứu chế tạo và sử dụng hệ sơn phản nhiệt” đã được Liên hiệp Hội Khoa học và kỹ thuật trao tặng giải thưởng Sáng tạo Khoa học công nghệ Việt Nam (Vifotec). Đó là sự động viên to lớn với PGS Mai Văn Thanh và các cộng sự để các ông tiếp tục nghiên cứu, sản xuất đưa sơn phản nhiệt mặt trời PNA96 đến với người tiêu dùng. Công việc nghiên cứu và triển khai ứng dụng sơn phản nhiệt mặt trời PNA96 là một hành trình đầy gian nan, vất vả. Sơn PNA96 do PGS Mai Văn Thanh và hai cộng sự nghiên cứu, sản xuất, đến nay vẫn có tác dụng đáng kể trong việc giảm tổn hao xăng do bay hơi ở điều kiện Việt Nam, góp phần bảo vệ môi trường và đảm bảo giá trị về kinh tế. Đề tài có thể tiếp tục nghiên cứu để mở rộng ứng dụng trong các ngành công nghiệp khác như kho tàng, tàu chở dầu, công nghiệp xây dựng.

Nguồn: Pháp luật xã hội
Giá cơ sở
.
Loading....
Giá dầu thô thế giới
WTIBrent
Giá bán lẻ
Sản phẩm
Vùng 1
16.910
17.240
16.810
17.140
16.050
16.370
13.330
13.590
13.030
13.290
11.840
12.070

Bản quyền © 2013 Hiệp hội Xăng dầu Việt Nam
Địa chỉ: Phòng 702 - Tầng 7, Số 39A Ngô Quyền, Q. Hoàn Kiếm, Hà Nội
Điện thoại: (024) 6278 9258   Fax: (024) 6278 9167
Email: hiephoixangdau@gmail.com  -  Website: vinpa.org.vn / hiephoixangdau.org-   Facebook: hiephoixangdauvietnam

Tạp chí Xăng dầu và Cuộc sống   
Email: xangdaucuocsong@gmail.com     Liên hệ: (024) 6329 9480    Hotline: 0912 011 816

Tổng số lượt truy cập: .
Tổng số người truy cập: .
Số người đang trực tuyến: .